(22/03/2007)

België stemt unaniem voor een verbod op munitie met verarmd uranium na jarenlang lobbywerk van Friends of the Earth (FoE).

Op 22 maart 2007 hebben alle 117 aanwezige volksvertegenwoordigers in de plenaire zitting van de Belgische Kamer ingestemd met een wettelijk verbod op munitie en bepantsering die verarmd uranium (DU, depleted uranium) bevatten. Dit gebeurde na pleidooien van Brigitte Wiaux (CdH), Zoë Genot (Ecolo), Stef Goris (VLD) en Dirk Van der Maelen (fractieleider SP.A-SPIRIT).

Willem Van den Panhuysen en Ria Verjauw, FoE-medewerkers en lobbyisten voor deze campagne, konden hun ogen moeilijk geloven dat er eenstemmigheid was. Van den Panhuysen heeft het onderzoekswerk verricht dat aanleiding gaf tot het wetsvoorstel in kwestie. Hij verklaarde: "De indieners van de geamendeerde tekst spraken over het geven van een signaal. Dit is inderdaad een sterk signaal naar de 19 landen toe die DU munitie in hun arsenaal hebben. De samenwerking met de indieners van het wetsvoorstel heeft een concreet resultaat opgeleverd. Belgische ondernemers zullen er niet meer aan kunnen denken om DU wapens te gaan produceren. De regering neemt nu een voortrekkersrol op zich en zal zich grondig in het lange termijn gezondheidsgevaar van DU wapens moeten verdiepen om met kennis van zaken dit verbod in het buitenland te promoten." Ria Verjauw voegde eraan toe: "Veel mensen waaronder professoren hebben brieven geschreven naar de politici. De Kamerleden erkennen nu dat er vanuit het voorzorgsprincipe moet gehandeld worden, zoals het Europees Parlement reeds vier maal aan de EU-lidstaten vroeg."

Op 7 maart had de Kamercommissie voor de Landsverdediging reeds ingestemd met een verbod op de productie en het gebruik van deze conventionele wapens. Een dag eerder stond er in het wetsvoorstel nog de omschrijving "wapens en munitie die DU bevatten". De liberaaldemocratische partij VLD had echter bezwaar tegen het woord "wapens" en de daaraan gekoppelde zinsnede "ander industrieel vervaardigd uranium". Zij vreesden onterecht dat het wetsvoorstel diende om via een achterpoortje de thermonucleaire bommen te verbieden, die in Kleine Brogel liggen.

Zowel de Belgische Coalitie, waarvan FoE deel uitmaakt, als de indieners van het wetsvoorstel hebben echter nooit de intentie gehad om via dit wetsvoorstel over DU wapens ook atoom- of waterstofbommen te viseren, hoe noodzakelijk een verbod daarvan ook is. Het samenbrengen van verschillende wapencategoriën in één wetsvoorstel zou de politieke haalbaarheid van een verbod op DU wapens onrealistisch gemaakt hebben. Deze stelling blijkt nu te kloppen. Belangrijk om weten is ook dat DU munitie die specifiek ontworpen is om pantsers te doorboren en DU bepantsering die specifiek ontworpen is om projectielen te weren, juridisch beschouwd worden als conventionele wapens.

Het grote probleem met DU is het ontstaan van heel kleine toxische en radioactieve uraniumoxidedeeltjes wanneer een DU-projectiel inslaat op een pantservoertuig. Met DU verstevigde pantserplaten vormen vooral een toxisch gevaar wanneer ze in brand staan. Langdurige externe blootstelling van een M1A1 tankbemanning aan de gammastraling van DU projectielen en DU bepantsering houdt gezondheidsrisico's in.

België is nu het eerste land dat een verbod instelt op de productie, de verhandeling, de verstrekking, het transport, de opslag en het militair gebruik van "inerte munitie en bepantsering die DU of elk ander industrieel vervaardigd uranium bevatten". Een compromis maakt dat deze wet pas twee jaren na publicatie in het Belgisch Staatsblad in werking treedt. Dit geeft de regering de tijd om zich diplomatiek voor te bereiden, nu ze reeds een zware diplomatieke agenda moet afwerken. VLD-kamerlid Stef Goris verklaarde: "Deze twee jaren stellen ons in staat om na te gaan of het Belgisch verbod werkbaar is en om te polsen of er in het buitenland belangstelling bestaat om DU-munitie en DU-bepantsering te verbieden. Aan het einde van die periode kan dan het debat opnieuw gevoerd worden."

Contact:
Willem Van den Panhuysen
willem@motherearth.org
gsm: 0473 71 75 18
tel.:09 256 01 45